Ocena ilościowa

Obecnie w skali światowej nie istnieją powszechnie obowiązujące wartości dopuszczalnych stężeń szkodliwych czynników biologicznych w środowisku pracy.

Dostępne propozycje wartości dopuszczalnych stężeń szkodliwych czynników mikrobiologicznych pomagają interpretować uzyskane empirycznie dane pomiarowe. Mają one zazwyczaj charakter wartości arbitralnych lub względnych/porównawczych.

 

Propozycje zalecanych stężeń drobnoustrojów i endotoksyny w powietrzu pomieszczeń opracowane przez Zespół Ekspertów ds. Czynników Biologicznych (Augustyńska i Pośniak, 2012).

 

Czynnik mikrobiologiczny

Dopuszczalne stężenie

 

Pomieszczenia robocze zanieczyszczone pyłem organicznym

Pomieszczenia mieszkalne i użyteczności publicznej

Bakterie mezofilne

1,0×105 jtk/m3 *

5,0×103 jtk/m3

Bakterie Gram-ujemne

2,0×104 jtk/m3 *

2,0×102 jtk/m3

Termofilne promieniowce

2,0×104 jtk/m3 *

2,0×102 jtk/m3

Grzyby

5,0×104 jtk/m3 *

5,0×103 jtk/m3

Czynniki z grupy 3. i 4. zagrożenia

0 jtk/m3

0 jtk/m3

Endotoksyna bakteryjna

200 ng/m3 (2000 JE/m3)

5 ng/m3 (50 JE/m3)

 

jtk – jednostka tworząca kolonie; JE – Jednostka Endotoksyczna

* dla frakcji respirabilnej proponowane wartości powinny być o połowę niższe i wynosić: 5,0×104 jtk/m3 dla bakterii mezofilnych; 1,0×104 jtk/m3 dla bakterii Gram-ujemnych; 1,0×104 jtk/m3 dla termofilnych promieniowców; 2,5×104 jtk/m3 dla grzybów

 

Propozycje oceny stopnia zanieczyszczenia mikrobiologicznego powietrza atmosferycznego (Górny, 2010).

 

Składnik bioaerozolu

Stopień zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego

 

Akceptowalny

Nieakceptowany

Bakterie mezofilne

 

≤5,0×103 jtk/m3

>5,0×103 jtk/m3

Bakterie Gram-ujemne

 

≤2,0×102 jtk/m3

>2,0×102 jtk/m3

Termofilne promieniowce

 

≤2,0×102 jtk/m3

>2,0×102 jtk/m3

Grzyby

 

≤5,0×103 jtk/m3

>5,0×103 jtk/m3

Czynniki z grupy 3. i 4. zagrożenia

 

0 jtk/m3

0jtk/m3

Endotoksyna bakteryjna

 

≤50 JE/m3

>50 JE/m3

 

jtk – jednostka tworząca kolonie; JE – Jednostka Endotoksyczna

 

Propozycje oceny czystości mikrobiologicznej powietrza wewnątrz instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych (Cellai G., 1997).

 

Mikroorganizmy

      Stężenie

        (jtk/m3)

                         Ocena

Grzyby

patogenne

występowanie niedopuszczalne niezależnie od stężenia

>50 jtk/m3

niedopuszczalne w przypadku występowania tylko jednego rodzaju grzyba

≤150 jtk/m3

dopuszczalne w przypadku występowania większej liczby rodzajów grzybów

≤300 jtk/m3

dopuszczalne, jeśli głównymi rodzajami grzybów są Cladosporium lub Philloplane

Bakterie

patogenne

występowanie niedopuszczalne

<50 jtk/m3

bardzo niskie stężenie

51-100 jtk/m3

niskie stężenie

101-500 jtk/m3

średnie stężenie

501-2000 jtk/m3

wysokie stężenie

>2000 jtk/m3

bardzo wysokie stężenie

 

Propozycje normatywów określających stan higieniczny powierzchni pomieszczeń mieszkalnych czy użyteczności publicznej zanieczyszczonych zarodnikami grzybów (Kemp i Neumeister-Kemp, 2010).

 

Stężenie żywych spor grzybów na powierzchni [jtk/cm2]

Ocena higieniczna

<0,5

Niskie zanieczyszczenie

0,5 – 1

Normalne zanieczyszczenie

1 – 2,5

Podwyższone zanieczyszczenie

>2,5

Powierzchnia zanieczyszczona

>12,5

Skrajne zanieczyszczenie

 

  • Augustyńska D, Pośniak M (2012): Międzyresortowa Komisja ds. Najwyższych Dopuszczalnych Stężeń i Natężeń Czynników Szkodliwych dla Zdrowia w Środowisku Pracy: Czynniki szkodliwe w środowisku pracy - Wartości dopuszczalne. CIOP-PIB, Warszawa.
  • Cellai G. (1997)La protettazione delle condotte dell’aria ai fini della manutenzione. Documenti e riferimenti normativi in relazione all’IAQ. Seconda parte. AICRR, 8:789-795
  • Górny RL (2010): Aerozole biologiczne – rola normatywów higienicznych w ochronie środowiska i zdrowia. Med. Środ. 13: 41-51.
  • Kemp P, Neumeister-Kemp H.(2010): Australian mould guideline. Osborne Park, Australia: The Enviro. Trust.