PRACA NA WYSOKOŚCI

 

Nowe wymagania norm do oceny parametrów drabin przeznaczonych do użytkowania w różnych warunkach
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2018 str. 13-17

dr inż. Andrzej Dąbrowski dr inż. Mariusz Dąbrowski Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono nowe wymagania dotyczące  badań i oceny bezpieczeństwa użytkowania drabin, ujęte w normie PN-EN 131-2+A2:2017-02. Wymagania te odnoszą się do dwóch wyodrębnionych kategorii drabin: profesjonalnych i nieprofesjonalnych; obejmują także dodatkowe cykliczne badania zmęczeniowe. Nowe badania drabin są realizowane w warunkach zbliżonych do występujących podczas użytkowania na stanowisku pracy.

W  artykule zwrócono uwagę na zgodność zmian z istniejącym w niektórych krajach podziałem tych urządzeń na kategorie wynikające z zakresu i intensywności ich stosowania. Omówiono szczegółowo nowe wymagania dotyczące badań. Zwrócono uwagę na zróżnicowanie sprzedawanych na rynku drabin,  podkreślając istotną rolę sprzedawców – powinni oni udzielać wyczerpujących informacji firmom oraz osobom prywatnym na temat norm europejskich i danych technicznych sprzedawanych drabin.



Konstrukcja, podstawowe wymagania i metody badań urządzeń kotwiczących umożliwiających przemieszczanie się pracownika na stanowiskach pracy na wysokości
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2016 str. 13-17

dr inż. Krzysztof Baszczyński Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Na wielu stanowiskach pracy usytuowanych na wysokości, w takich  gałęziach przemysłu jak: budownictwo, energetyka, transport, górnictwo itp., od pracownika wymaga się przemieszczania w poziomie. Specyfika wykonywania pracy w takich warunkach wymaga zastosowania specjalnego sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości. W przypadku zastosowania sprzętu indywidualnego najlepszym rozwiązaniem są systemy ochronne składającego się z: podzespołu kotwiczącego umożliwiającego przemieszczanie się w poziomie, podzespołu łącząco-amortyzującego (np. linki bezpieczeństwa z amortyzatorem) i szelek bezpieczeństwa.

Złożoność konstrukcji podzespołów kotwiczących, ich dobór do stanowisk pracy, instalacja oraz użytkowanie wymagają szerszego omówienia, zarówno z punktu widzenia użytkowników jak i producentów. Z tego powodu w artykule przedstawiono podstawowe konstrukcje urządzeń kotwiczących sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości oraz zasady jego działania. Omówiono podstawowe wymagania stawiane urządzeniom oraz ich metody badań, które są zgodne z normą PN-EN 795:2012. Zwrócono uwagę na możliwość równoczesnego stosowania urządzeń kotwiczących przez więcej niż jednego pracownika. Wskazano problemy techniczne związane z wymaganiami i metodami badań tych urządzeń na podstawie dokumentu CEN/TS 16415:2013 oraz dokumentów Proposal for Enquiry i Recommendation for Use Grupy Pionowej VG-11. Sformułowano podstawowe zasady doboru urządzeń kotwiczących do stanowisk pracy na wysokości.



Sprawdzanie stanu technicznego uprzęży w indywidualnych systemach chroniących przed upadkiem z wysokości
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2013 str. 27-30

dr inż. Krzysztof Baszczyński Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Szelki bezpieczeństwa oraz pasy do nadawania pozycji podczas pracy i zapobiegania rozpoczęciu spadania są przykładami najczęściej stosowanych uprzęży w indywidualnych systemach chroniących przed upadkiem z wysokości. Uprzęże są narażone na działanie niebezpiecznych czynników mechanicznych, chemicznych, termicznych itp., które powodują utratę parametrów ochronnych, co może stanowić istotne zagrożenie dla ich użytkowników. Konieczne jest zatem prowadzenie monitorowania stanu technicznego uprzęży podczas całego okresu ich użytkowania. Kontrole te powinny być prowadzone bezpośrednio przez ich użytkowników oraz specjalnie do tego celu przygotowane osoby.
W artykule wskazano, co i w jaki sposób należy sprawdzać w uprzężach, aby ocenić, czy podczas użytkowania nie utraciły parametrów ochronnych. Przedstawiono również zdjęcia typowych uszkodzeń, które wymagają wycofania sprzętu z dalszego użytkowania oraz metody manualnego sprawdzania poprawności działania części ruchomych. Głównym celem artykułu jest uzupełnienie informacji zawartych w instrukcjach użytkowania dostarczanych wraz ze sprzętem przez jego producentów.



Samodzielna kontrola stanu technicznego zatrzaśników w indywidualnym sprzęcie chroniącym przed upadkiem z wysokości
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2013 str. 16-19

Krzysztof Baszczyński

Indywidualne systemy chroniące przed upadkiem z wysokości odgrywają bardzo istotną rolę w zabezpieczaniu ludzi pracujących na stanowiskach, gdzie występuje zagrożenie spadaniem na niższy poziom, szczególnie w takich gałęziach przemysłu, jak budownictwo, energetyka, telekomunikacja, górnictwo. Składniki systemu są połączone ze sobą za pomocą odpowiednich elementów łączących, najczęściej zatrzaśników, powszechnie stosowanych w zakończeniach podzespołów łącząco-amortyzujących. Zatrzaśniki muszą zachowywać odpowiednie właściwości ochronne w czasie całego okresu użytkowania. Pociąga to za sobą konieczność prowadzenia kontroli ich stanu technicznego bezpośrednio przez ich użytkowników oraz specjalnie do tego celu przygotowane osoby w zakładzie pracy. Prowadzenie takiej kontroli wymaga od użytkownika odpowiedniej wiedzy. W artykule wskazano m.in., jakie cechy należy sprawdzać i w jaki sposób ocenić, czy podczas użytkowania sprzęt nie utracił parametrów ochronnych. W niniejszym artykule przedstawiono zdjęcia typowych uszkodzeń, które wymagają wycofania zatrzaśników z dalszego użytkowania.



Ocena podzespołów łącząco-amortyzujących sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości w warunkach dynamicznych
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2012 str. 22-25

Dr Inż. Krzysztof Baszczyński Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy Dr Inż. Marcin Jachowicz Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Według PIP i GUS upadek z wysokości jest jedną z najczęstszych przyczyn wypadków w środowisku pracy. Praktyka organizowania stanowisk pracy na wysokości oraz wykonywania tam różnych czynności wskazuje, że ciągle jedną z podstawowych metod zabezpieczania pracowników jest stosowanie indywidualnego sprzętu ochronnego, takiego jak np. system powstrzymujący spadanie, którego najważniejszym składnikiem jest podzespół łącząco-amortyzujący. Jego sposób działania w warunkach powstrzymywania spadania jest uzależniony od jego charakterystyki siła obciążająca – wydłużenie. Niniejszy artykuł dotyczy opracowanej w CIOP-PIB metody badań takich charakterystyk zarówno składników indywidualnych systemów ochronnych jak i surowców włókienniczych stosowanych do ich produkcji. Przedstawiono w nim również przykładowe wyniki przeprowadzonych badań linek bezpieczeństwa wykonanych z taśm włókienniczych.



Wyposażenie i techniczne środki ochronne do prac na wysokości
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2006 str. 12-14

Mgr Inż. Andrzej Dąbrowski Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule omówiono wyposażenie pracy oraz techniczne środki ochronne, których zastosowanie zmniejsza ryzyko zawodowe podczas wykonywania prac na wysokości. Szczególną uwagę zwrócono na przeznaczenie i zakres zastosowania oraz zasady bezpieczeństwa użytkowania: wyposażenia do przenoszenia pracowników, kładek (pomostów) wznoszących się, mostków lub kładek dachowych, rusztowań, drabin, balustrad ochronnych, pokryw zabezpieczających otwory w podłożu oraz siatek bezpieczeństwa.


Wpływ korozji na bezpieczeństwo użytkowania indywidualnego sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2006 str. 41-45

Mgr Inż. Marcin Jachowicz, Dr Inż. Krzysztof Baszczyński Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule zaprezentowano indywidualny sprzęt chroniący przed upadkiem z wysokości z punktu widzenia jego podatności na oddziaływanie środowisk korozyjnych. Dokonano podziału skutków korozji w sprzęcie na dwa podstawowe efekty: obniżenie wytrzymałości oraz zakłócanie poprawność funkcjonowania elementów ruchomych. Przedstawiono przykłady korozji różnych składników i elementów sprzętu oraz wynikające z nich zagrożenia dla użytkowników. Sformułowano podstawowe wytyczne dla użytkowników minimalizujące zagrożenia wynikające z procesów korozyjnych zachodzących w indywidualnym sprzęcie chroniącym przed upadkiem z wysokości.


Bezpieczeństwo pracy na dachach
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2006 str. 2-4

"Opracował Zespół Pod Red. Dr. Inż. Krzysztofa Baszczyńskiego Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Odśnieżanie powierzchni dachowych niesie ze sobą poważne zagrożenia dla wykonujących ją pracowników. Najważniejsze z nich to zagrożenie upadkiem z wysokości będące konsekwencją poruszania się po wysoko położonych bardzo śliskich powierzchniach w pobliżu krawędzi dachu. Istotne znaczenie ma również narażenie na niskie temperatury, wilgoć, wiatr i opady atmosferyczne. Prezentowany artykuł porusza problematykę ochrony ludzi pracujących przy odśnieżaniu dachów. Dotyczy to zarówno aspektów prawnych związanych z dopuszczaniem do pracy na wysokości, wyposażaniem pracowników w sprzęt ochronny jak i podstawowych zasad doboru i stosowania odpowiednich środków ochrony indywidualnej.


Ochrona przed upadkiem ze słupów żerdziowych - ocena skuteczności systemu ustalającego pozycję
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 4/2005 str. 18-21

Mgr Inż. Zygmunt Zrobek, Dr Inż. Krzysztof Baszczyński Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Systemy do ustalania pozycji są nadal często stosowane do ochrony przed upadkiem z wysokości podczas wykonywania prac na słupach żerdziowych. Efektywność ochrony, jaką mogą zapewnić w ramach takiego zastosowania, budzi wiele wątpliwości niezależnie od przyjętych rozwiązań konstrukcyjnych i sposobu ich stosowania. W Centralnym Instytucie Ochrony Pracy - PIB dokonano oceny skuteczności powstrzymywania spadania ze słupów żerdziowych przy zastosowaniu tego typu systemów. W artykule przedstawiono metodę oraz wyniki oceny przeprowadzonej na podstawie badań modelowych, w oparciu o kryterium dopuszczalnego przemieszczenia użytkownika.


Prace na wysokości - najczęstsze przyczyny wypadków
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2004 str. 2-6

Mgr. Inż. Andrzej Dąbrowski Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule wskazano obszary działalności człowieka zagrożone upadkiem z wysokości. Na podstawie danych statystycznych scharakteryzowano przyczyny tych wypadków. Dodatkowo omówiono przyczyny upadków z wysokości, które miały miejsce w gospodarstwach indywidualnych w Polsce. Zwrócono również uwagę na obowiązki pracodawcy wynikające z faktu, że prace na wysokości należą do prac szczególnie niebezpiecznych.


Nowe konstrukcje mas kotwiczących
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2003 str. 20-23

Mgr. Inż. Zygmunt Zrobek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Masy kotwiczące są urządzeniami przeznaczonymi do ochrony przed upadkiem z wysokości. Umożliwiają zamocowanie indywidualnego systemu ochronnego, w miejscach, gdzie brak jest odpowiednich do tego celu elementów konstrukcji stałej. W wyniku prac badawczych prowadzonych w CIOP-PIB opracowano nowe rozwiązania mas kotwiczących, cechujące się wysoką skutecznością powstrzymywania spadania. W artykule przedstawiono parametry konstrukcyjne i ochronne opracowanych mas kotwiczących oraz wytyczne dotyczące instalowania i użytkowania tego typu urządzeń ochronnych.


Dobór sprzętu uniemożliwiającego rozpoczęcie spadania z wysokości
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2001 str. 21-24

Dr Inż. Krzysztof Baszczyński, Dr Inż. Ryszard Korycki Centralny Instytut Ochrony Pracy

"Sprzęt uniemożliwiający rozpoczęcie spadania należy do kategorii środków ochrony indywidualnej przeznaczonych do ochrony pracowników przed upadkiem z wysokości. Ideą jego stosowania jest uniemożliwienie osiągnięcia przez użytkownika strefy zagrożonej upadkiem z wysokości. W skład każdego systemu uniemożliwiającego rozpoczęcie spadania wchodzą: punkt kotwiczenia, podzespół łączący i uprząż bezpieczeństwa. W artykule omówiono ideę stosowania, podstawowe zasady doboru poszczególnychs składników oraz przykłady zastosowań."


Bezwładne masy kotwiczące
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2001 str. 21-22

Dr Inż. Krzysztof Baszczyński, Mgr. Inż. Zygmunt Zrobek Centralny Instytut Ochrony Pracy

"Bezwładne masy kotwiczące są urządzeniami przeznaczonymi do ochrony przed upadkiem z wysokooeci. Umożliwiają zamocowanie indywidualnego systemu ochronnego, w miejscach, gdzie brak jest odpowiednich do tego celu elementów konstrukcji stałej. Na skuteczne powstrzymywanie spadania człowieka przez tego typu urządzenie kotwiczące ma wpływ zarówno tarcie `masy` o podłoże, jak i pochłanianie energii zachodzące wewnątrz jej konstrukcji."


Urządzenia kotwiczące w sprzęcie chroniącym przed upadkiem z wysokości easternredcedar
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/1999 str. 6-11

Dr Inż. Krzysztof Baszczyński Mgr Inż. Mariusz Karlikowski Mgr Inż. Zygmunt Zrobek Centralny Instytut Ochrony Pracy

Postęp w dziedzinie sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości, jaki dokonał się w Polsce na przestrzeni ostatnich lat, spowodował znaczne rozszerzenie asortymentu wyrobów należących do tej grupy środków ochrony indywidualnej. Wzrosła też ranga właściwego doboru poszczególnych składników sprzętu w celu stworzenia systemu ochronnego, odpowiedniego dla konkretnych zastosowań. Również w grupie wyrobów pełniących funkcję urządzeń kotwiczących można zauważyć coraz większą liczbę rozwiązań konstrukcyjnych, często o specjalistycznym przeznaczeniu. Sytuacja ta stworzyła potrzebę przedstawienia potencjalnym użytkownikom usystematyzowanej informacji na ich temat, obejmującej zarówno zakres, jak i metody stosowania. Systemy chroniące przed upadkiem z wysokości składają się z trzech głównych podsystemów pełniących odrębne lecz wzajemnie uzupełniające się role, tak aby łącznie zrealizowane były wszystkie wymagane funkcje systemu ochronnego. Podsystemami tymi są: uprząż (część systemu kontaktująca się bezpośrednio z ciałem użytkownika), podsystem łączący lub łącząco-amortyzujący oraz podsystem kotwiczący (urządzenie kotwiczące). Ten ostatni podsystem bezpośrednio współpracuje z konstrukcją stałą i zawiera punkt lub punkty kotwiczenia dla podsystemu łącząco-amortyzującego. Urządzenia kotwiczące ułatwiają, a często wręcz umożliwiają przyłączenie systemu ochronnego do konstrukcji stałej. Niektóre z nich posiadają liczne dodatkowe funkcje, np. umożliwiają przemieszczanie się pracownika na wysokości lub przyłączanie do elementów konstrukcji stałej, będących poza bezpośrednim zasięgiem użytkownika. (...)